محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود
472
تحفه خانى ( فارسى )
و هفت مثقال قند درو آميخته بايد خوردن و غذا نخودآب با شيرهء مغز تخم معصفر بايد داد و گوشت مرغ و يا درّاج و كبك درين آش بايد پخت و امّا استسقاء زقى آنست كه در فرج اشيا و ميان ترب و صفاق آب جمع شود و پيش بعض اطبا بدترين نوع استسقاء اين قسم است زيرا كه مىگويند اين نوع بىورم حار در جگر حادث نمىشود و علامت او . . . خصالت و ملسا شدن جلد شكم و تمام آن و ثقل و گرانى شكم و كلان شدن او شكم عليل چنان مىشود كه كانّه كه مشك پر آبست و بهر طرف كه حركت مىكند آواز آب محسوست و اگر بر شكم دست زنند آواز بين است و علاج از خوردن جلابست هر صباح از باديان نيمكوفته و تخم كرفس نيمكوفته از هريك دو مثقال و قند سفيد هفت مثقال اول مجموع ادويه در قدرى آب بترشى كه مكرر مذكور شد بايد طبخ كرد و از كرپاس گذرانيده صافى ساخته قند مذكور درو آميخته نيمگرم بايد بر نهار اختيار كرد و غذا زيرماج با گوشت درّاج و يا كبك و اگر بر عليل حرارت مزاج غالب باشد جلاب و شربت هر صباح از تخم كاسنى پانزده مثقال اول در قدرى آب به آتش ملايم طبخ كرده صافى ساخته و سكنجبين بزورى هفت مثقال درو حل كرده بايد بر نهار اختيار كرد و سكنجبين بزورى بارد به اين اجزا بايد ساخت تخم كاسنى دو مثقال و پوست بيخ كاسنى سه و نيم مثقال تخم خيارين از هريك سه و نيم مثقال تخم خربزه دو مثقال مجموع ادويه نيمكوفته و در آب يك كاسه و نيم و يك پياله سركه يك شب و روز خوابانيده و ديگر به آتش ملايم طبخ بايد كرد تا ربع ازو برود و فرود آورده نيك بدست ماليده از كرپاس گذرانيده و صافى ساخته و نود مثقال و قند سفيد آميخته ديگر به آتش ملايم طبخ بايد كرد تا بقوام آيد ازين شربت هر صباح